Hôm nay tình cờ đọc lại một đoạn trong cuốn “The Monk and the Philosopher: A Father and Son Discuss the Meaning of Life

person climegaadsfolder_openUncategorizedaccess_time September 16, 2017

Hôm nay tình cờ đọc lại một đoạn trong cuốn “The Monk and the Philosopher: A Father and Son Discuss the Meaning of Life.” Nói đọc lại là vì cuốn này tôi đã đọc bản tiếng Anh cách đây 6 năm, nay mới đọc bản dịch tiếng Việt của BS Hồ Hữu Hưng.
Đọc đoạn tu sĩ Mật tông Matthieu Ricard kể cho cha mình là triết gia Jean Francois Revel về cảm nghiệm của Matthieu khi ngồi dưới chân của Đạo sư Kangyour Rinpotché thì mới giật mình. Hóa ra chương đầu của cuốn “Dạy Con Trong Hoang Mang”, Lòng Mẹ Trùng Dương, là sự liên kết vô thức, hay ký ức tiềm ẩn [implicit memory], của tôi giữa hai nội dung: triết/đạo học của cuốn sách này và khoa học của GS Allan Schore. Quả thực khi viết chương này tôi không còn nhớ gì nhiều đến cuốn “The Monk and the Philosopher” mà chỉ nghĩ đến sự an tịnh trong những lần người dưới chân thầy.
Theo Matthiew, mặc dù hầu như không nhận được pháp học gì nhiều, chính “chiều sâu, sức mạnh, sự thanh thản, tình yêu toát ra” từ nơi vị thầy của ông đã “mở trí” cho ông ta. Matthiew đã gọi điều này là sự “hòa hợp tâm linh” như trong đoạn kể sau, “Tuy nhiên với sự có mặt của ông, con đã trực nhiên cảm nhận được những điều căn bản trong liên hệ giữa thầy và trò. Đó là sự hòa hợp tâm linh giữa hai người với nhau. Người ta gọi đó là “truyền tâm ấn.” Tâm của người thầy là trí tuệ và của người trò là sự bấn loạn. Vậy là nhờ vào sự hòa hợp tâm linh mà người học trò có thể từ sự bấn loạn đến được trí huệ.”
Còn trong bài “Effects of a secure attachment relationship on right brain development, affect regulation, and infant mental health” của GS Allan Schore trong chuyên san Infant Mental Health Journal năm 2001 thì giữa mẹ và con cũng có những lúc hòa hợp như thế. Những khoảnh khắc tương tác hay nói đúng hơn là giao cảm giữa hai hệ thống đang hòa điệu của mẹ và trẻ sơ sanh đã tạo điều kiện tăng gia sự phức tạp và kết hợp các yếu tố trong tổ chức tâm sinh lý của đứa trẻ. Để bước vào mối giao cảm này, người mẹ phải đạt được sự hòa điệu tâm sinh học với nhịp điệu nội tại [rhythms of his internal state] chứ không phải chỉ vào các hành vi bên ngoài của đứa trẻ. Trong những lần mẹ con giao cảm trong đùa chơi như thế, nghiên cứu cho thấy nhịp tim cả hai gia tăng khi hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt và sau đó là nhịp tim một bên giảm thiểu khi hệ thần kinh đối giao cảm được kích hoạt bởi việc đón nhận nụ cười của người còn lại. Và không chỉ là hệ thần kinh tự động được điều hòa mà còn là sự điều hòa hỗ tương giữa các hệ thống nội tiết và thần kinh trung ương của cả mẹ và con khi tương tác với nhau trong trạng thái mà Schore gọi là “khoái lạc cộng sinh” [symbiotic pleasurable state] này.
Chúng ta có thể xem hai trạng thái này, “ngồi dưới chân thầy” và “chơi trong lòng mẹ” đều có nguồn gốc từ sự giao cảm của hai hệ thần kinh. Nếu Matthiew đã được thầy mình đánh thức rồi từ bỏ cuộc đời của một nhà khoa học để trở thành một tu sĩ Phật giáo thì có thể tôi đã không quá đáng khi viết rằng những phút giao cảm đầu đời với mẹ, một người mẹ tỉnh thức và bình an, sẽ chuyển hóa nghiệp lực cho con.
Hình nguồn Secret of the Baby’s Behaviors và trang WebMD

Comments

  1. Và trong tình yêu đôi lứa cũng vậy phải không Bác?

    1. Lê Nguyên Phương

      Cũng không hẳn, vì sự bình an nội tâm của mẹ và chân sư không phải là trạng thái tâm thức khi ngả qua một bên sau cao traò của những hồi sóng vỗ. HÌ hì.

  2. Hoàng Minh Hoàng Minh

    bài này hay quá em xin phép chia sẻ anh nhé

    1. Lê Nguyên Phương

      Hì anh em mà, thoải mái.

  3. Lê Nguyên Phương còn yêu nhau bình yêu chắc là được. Ahihihi

  4. Lê Nguyên Phương

    Có ai quanh đó thì thử xem.

  5. Nguyen Nam Phong

    Ý này có vẻ giống “đạo đức vô hành” của thầy Nhất Hạnh.

    1. Lê Nguyên Phương

      Anh chưa đọc cuốn gì của thầy Nhất Hạnh ngoài cuốn Nói Với Tuổi 20 và Nẻo Về của Ý nên không nhớ. Nhưng ở đây không có gì liên quan đến đạo đức cả em ạ. Nếu thầy dùng chữ đạo đức theo nghĩa ethics.

  6. Nguyen Nam Phong

    Nghĩa khái quát của nó rộng hơn là đạo đức theo nghĩa ethics. Mà nói về ý là, một người có thể gây ảnh hưởng mà không cần có tác động “nhìn thấy được”.

  7. Pham Nguyen Thien Thuy

    Chỉ có mẹ chuyển hoá nghiệp lực cho con? Không có chiều ngược lại?

    1. Lê Nguyên Phương

      Cám ơn bạn đã hỏi. Có đấy nhưng thông thường người mẹ không biết cách đón nhận. Đây là đề tài cho một bài trong cuốn DCTHM thứ hai của tôi.

  8. Lê Nguyên Phương

    Anh mới tìm và đọc xong bài viết đó của thầy. Theo nghĩa đó thì đúng là nó có liên quan em ạ. Cám ơn em đã chỉ ra sự tương đồng.

  9. Tất nhiên là tương tác đa chiều.

  10. Dạ, theo cảm nhận cá nhân của e thôi thưa Thầy, có trong vòng tay ng yêu có nhận thấy được sự an toàn và bình an, trong lòng cảm thấy rất lâng lâng nhẹ nhàng.

  11. Khi ôm con mình, thì cũng có cảm giác nhẹ nhàng bình an, như vậy ạ

  12. Van Nguyen Thuy

    ” chiều sâu, sức mạnh, sự thanh thản tình yêu toát ra từ nơi vị thầy đã mở trí cho ông ta” em có thể chắc chắn cảm nhận được điều này trong những lần em quỳ trước các thầy Viên Minh và Giới Đức. Như hôm em vào Huế trên đường đi lòng vẫn còn nhiều phân …

    1. Lê Nguyên Phương

      Ừ, khi chính mình mở lòng để đón nhận.

  13. Phuong Nguyen Ha

    E thích cuốn ” Vũ trụ và hoa sen” của Matthieu Ricard. Luôn có những sự so sánh đầy kết nối…

    1. Lê Nguyên Phương

      Cuốn đó ông ta đối thoại với Trịnh Xuân Thuận.

  14. Tương tác giữa mẹ con tạo ra được mối giao cảm này có ở giai đoạn lứa tuổi khác không anh? Ý em là khi trẻ 1 tuổi trở lên hoặc lớn hơn ?

    1. Lê Nguyên Phương

      Có em ạ, khi cả hai bên đều buông cái ngã của mình xuống.

  15. Bui Thi Huong Tra

    Tự nhiên đọc đến đây, bất chợt rùng mình. Em chợt nhớ tới lần nửa đêm đi học về, khi em nhẹ ngồi xuống nhìn ngắm con ngủ, bỗng con em thức dậy , lấy 2 tay ôm mặt mẹ, bảo “mẹ về rồi”. Tình yêu của bé trong đôi tay, giọng nói và ánh mắt lúc đó làm em xúc…

  16. Lê Nguyên Phương

    Tình yêu vô ngã có khả năng chuyển hóa những người sẵn lòng đón nhận.

  17. Phuong Nguyen Ha

    Dạ

  18. Lê Nguyên Phương

    Hì hì, em thuộc thứ dữ à nghen. Đọc toàn thứ không dễ.

  19. Phuong Nguyen Ha

    E đọc nhiều trường phái giáo dục cho trẻ nhỏ và đến khi đọc cuốn sách của thầy e mới thực sự cảm thấy hứng thú và cảm thấy gần gũi. E thích việc giáo dục trẻ gắn với nhiều giá trị trong Đạo Phật và vô cùng bị cuốn hút khi biết phương pháp Chánh Niệm trong phật giáo Nguyên Thủy có nhiều ứng dụng trong trị liệu tâm lý như vậy ạ. E cảm ơn thầy rất nhiều ạ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>